Konektia.pl - Portal Społecznościowy Dla Osób Niepełnosprawnych

D jak dedukcja

Kategoria: Kreatywność i twórczość Dodano: 2012-05-06

Dedukuję, dedukuję i przestać dedukować nie potrafię. Jak raz się zacznie, to trudno się opamiętać i poskromić swoje wodze fantazji. Rzekomo istnieje przesąd mówiący, iż myślenie logiczne w skład którego niezaprzeczalnie wchodzi dedukcja zabija proces twórczego myślenia.

Czy jest tak w rzeczywistości? Nęcka sądzi, iż  „wiele przypadków myślenia twórczego w oczywisty sposób gwałci zasady logiki, a nawet że przynosi oryginalny wynik właśnie dzięki odejściu od logiki, nie wynika wcale, że myślenie twórcze z zasady jest alogiczne”[1]. Odcinamy się od wszelkiego typu zarzutów i zabieramy się do twórczej dedukcji, o innej przecież nawet nie ma mowy.

 

Zacznijmy jednak od wyjaśnienia pojęcia dedukcja. W kwestii źródła nie będę oryginalna i skorzystam z zasobów jakie oferuje Wikipedia. A więc „Dedukcja to rodzaj rozumowania logicznego, mającego na celu dojście do określonego wniosku na podstawie założonego wcześniej zbioru przesłanek. Rozumowanie dedukcyjne w odróżnieniu od rozumowania indukcyjnego jest w całości zawarte wewnątrz swoich założeń, to znaczy nie wymaga tworzenia nowych twierdzeń czy pojęć, lecz jest tylko prostym wyciąganiem wniosków. Jeśli jest przeprowadzone poprawnie, zaś zbiór przesłanek nie zawiera zdań fałszywych, to wnioski wyciągnięte w wyniku rozumowania dedukcyjnego są nieodparcie prawdziwe i nie można ich zasadnie zakwestionować”[2].

 

Dokładnie w ten sposób będziemy pracować. Żadnej „ściemy” i nielogicznych stwierdzeń. Warto w tym momencie również omówić pojęcie sylogizmu, które jest kluczowe dla myślenia dedukcyjnego. Otóż sylogizm: „jest to wnioskowanie o dwóch przesłankach, przy czym obie przesłanki zawierają wspólny element, a każdy element wniosku zawarty jest w dokładnie jednej przesłance; np. Jeżeli każdy M jest P oraz każdy P jest S, to każdy M jest S”[3].

 

Zaczynamy. Jednym z przyjemniejszych zadań „rozćwiczających” kreatywne myślenie dedukcyjne jest odpowiedź na pytanie „Co by było, gdyby…?” (za Nęcka). I na przykład mogłoby paść pytanie co by było, gdyby:

 

- damskie bluzki potrafiły mówić,

- wszyscy politycy zamiast mówić śpiewaliby,

- byłaby jeden wzór sukni ślubnej,

- wyschłyby oceany, 

- zamiast nazwy sklepu „Żabka” byłby „Karaluch”.     

 

Mając ustalony warunek początkowy, w naszym przypadku będą to mówiące damskie bluzki, stosujemy schemat myślenia dedukcyjnego „jeśli… to”.

 

Operacja ta wygląda następująco i wymaga:

  1. „przyjęcia warunku początkowego jako mniejszej przesłanki sylogizmu;
  2. uzmysłowienia sobie jakiejś ogólnej zasady lub prawidłowości odnoszącej się do elementów tego warunku początkowego; ta zasada lub prawidłowość działa następnie jako większa przesłanka sylogizmu;
  3. wyciagnięcia wniosku, czyli sformułowania explicite tego, co od początku tkwiło implicite w obu przesłankach jednocześnie”[4]

 

Powołując się na przykład bluzek w kroku drugim muszę zastanowić się nad tym co tak naprawdę wiem o „bluzkach” i „mówieniu” nie pomijając faktu, iż te bluzki należą do kobiet. Jeśli więc zakładam, że damskie bluzki potrafią mówić, a mowa używana jest do wyrażania własnych myśli to wtedy nasuwa się wniosek, że damskie bluzki z pewnością prowadziłby z kobietami interesujące pogawędki.

 

Dedukcja jest zabiegiem heurystycznym dzięki któremu wiele odkryć i wynalazków ujrzało światło dzienne. Przestrzegając ustalonej procedury, lub twórczo ją przekształcając na własne potrzeby, można dojść do wielu nieoczekiwanych wniosków.      

 

 

Na podstawie:

Nęcka E. Orzechowski J., Szymura A., Trening twórczości, Gdańsk 2005

http://pl.wikipedia.org/wiki/Rozumowanie_dedukcyjne

http://pl.wikipedia.org/wiki/Sylogizm

(opracowanie własne)

 


[1] Nęcka E. Orzechowski J., Szymura A., Trening twórczości, s. 71, Gdańsk 2005

[3] http://pl.wikipedia.org/wiki/Sylogizm

[4] Nęcka E. Orzechowski J., Szymura A., Trening twórczości, s. 71, Gdańsk 2005

 

Wyszukiwarka
Podobne artykuły
Rozumowanie indukcyjne

Kreatywność i twórczość,-

Kolejną operacją wspomagającą twórcze myślenie jest indukcja, a ściślej rozumowanie indukcyjne. „Rozumowanie indukcyjne polega na wyciąganiu wniosków z niepełnego zbioru przesłanek. (…) rozumowanie...

Dodano: 2012-05-12

Wysoki kontrast
A+
Zmieniaj swobodnie i proporcjonalnie wielkość czcionek jak również obrazków i całej szaty graficznej strony.

Używaj wbudowanych funkcji przeglądarki internetowej:
- w celu powiększenia rozmiaru naciśnij "CTRL" i "+" naraz
- w celu zmniejszenia rozmiaru naciśnij "CTRL" i "-" naraz
- w ustawienia oryginalnej wielkości naciśnij "CTRL" i "0" naraz